Kadir Polat Toban
Türkiye, Pakistan ve Suudi Arabistan arasında imzalanan Mekke Ortak Savunma Anlaşması’nın onaylanmasına ilişkin kanun teklifinin TBMM Genel Kurulundaki görüşmelerinde birinci madde kabul edildi. Genel Kurul, tüm maddeler üzerindeki görüşmeler tamamlanmadan birleşimi kapattı.
Mekke Anlaşması’nın kapsamı
Üç ülke arasında 7 Ağustos 2026’da Mekke’de imzalanan anlaşma, savunma ve güvenlik işbirliğini geliştirmeyi amaçlıyor. Metinde tarafların birbirlerinin bağımsızlığını, toprak bütünlüğünü ve egemenliğini korumak için işbirliği yapması öngörülüyor.
Anlaşmanın ortak savunma hükmüne göre, taraflardan birine yönelik dış kaynaklı silahlı saldırı diğer taraflara da yapılmış sayılacak ve saldırıya uğrayan ülkeye destek verilmesi öngörülecek. Askeri imkânların kullanılması, savunma sanayisinde ortak çalışmalar, istihbarat paylaşımı ve güvenlik koordinasyonunun artırılması da anlaşmanın hedefleri arasında yer alıyor.
Askeri desteğin kapsamı tarafların değerlendirmeleri ve karşılıklı istişareleri doğrultusunda belirlenecek. Anlaşma, Türk Silahlı Kuvvetlerinin otomatik olarak yurt dışına gönderilmesi anlamına gelmiyor.
Teklifin yasama süreci sürüyor
TBMM Genel Kurulunda teklifin birinci maddesi kabul edildi. Görüşmelerin ardından birleşim kapatılırken, teklifin tüm maddelerinin kabul edildiği ve yasama sürecinin tamamlandığı bilgisi doğrulanmış değil.
Anlaşmanın NATO ile ilişkisi
Meclis görüşmelerinde Türkiye’nin mevcut uluslararası savunma yükümlülükleri de ele alındı. Hükümet kanadının değerlendirmelerinde Mekke Anlaşması’nın NATO’ya alternatif olmadığı ve Türkiye’nin mevcut ittifaklarından doğan yükümlülüklerini ortadan kaldırmadığı vurgulandı.
Anlaşmada bölgesel caydırıcılığın ve güvenlik işbirliğinin artırılması ile savunma sanayisindeki ortak çalışmaların güçlendirilmesi hedefleniyor.
