Kadir Polat Toban
TÜBİTAK UZAY’ın geliştirdiği GEZGİN-1’in, 2028’in son çeyreğinde uzaya gönderilmesi planlanıyor. 75 kilogramın altındaki mikro uydular için yerli bir platform üzerinde geliştirilen uydu; tarım, çevre izleme ve deniz gözetimi gibi alanlarda görev yapacak.
Türkiye’nin milli uydu teknolojileri ile ticari uydu sistemleri altyapısını güçlendirmeyi amaçlayan GEZGİN-1 projesi, TÜBİTAK Uzay Teknolojileri Araştırma Enstitüsü (TÜBİTAK UZAY) tarafından yürütülüyor. Proje kapsamında 75 kilogramın altındaki mikro uydular için yerli imkânlarla yüksek performanslı bir uydu platformu geliştirilmesi hedefleniyor.
Platformun 2028’in son çeyreğinde fırlatılması planlanıyor. Bu fırlatmayla GEZGİN-1’e uzay tarihçesi kazandırılması amaçlanıyor.
Tarım ve deniz gözetiminde kullanılacak
GEZGİN-1’in yüksek çözünürlüklü çok bantlı görüntüleme, yapay zekâ destekli görüntü işleme ve AIS verileriyle entegrasyon kabiliyetlerine sahip olması öngörülüyor. Uydu tabanlı veri ve analiz altyapısının hassas tarım, bitki sağlığının izlenmesi ve tarımsal verimlilik analizinde kullanılması planlanıyor.
Uydu; haritacılık ve coğrafi bilgi sistemlerinin yanı sıra arazi kullanımı ve değişim tespiti ile çevresel izleme ve yönetim çalışmalarına da katkı sağlayacak. Deniz gözetimi, gemi trafiğinin takibi ve yapay zekâ destekli görüntü analizi de öngörülen kullanım alanları arasında bulunuyor.
Gözlem uyduları projelerinin devamı
Türkiye’nin gözlem uydusu çalışmaları, TÜBİTAK UZAY aracılığıyla BİLSAT ve RASAT ile başladı; İMECE ve GÖKTÜRK uydularıyla sürdü. Hâlihazırda GÖKTÜRK 1 ve GÖKTÜRK 2 ile İMECE, çeşitli alanlarda görüntü desteği sağlıyor.
