Şevket Yusuf Tekindor
Ankara’nın Çankaya ilçesindeki Ayrancı semtinin adının kökeni kesin olarak açıklığa kavuşmuş değil. Ayran satıcıları, Ayranzade ailesi ve bölgenin eski su kaynakları, ismin geçmişine ilişkin anlatılarda öne çıkıyor.
Ayran satışına dayanan anlatı
Adın kökenine ilişkin hikâyelerden biri, geçmişte bölgede yaşayan Rumların sokaklarda büyük güğümlerle ayran sattığı yönünde. Bu anlatıya göre ayran satıcılığı, zamanla bölgeyle özdeşleşerek semtin adına da kaynaklık etmiş olabilir. Ancak bu görüşü kesin biçimde doğrulayan tarihsel belgeler ortaya konmuş değil.
Ayranzade ailesi ve eski bölge
Bir başka görüş, geçmişte bölgede arazileri bulunduğu belirtilen Ayranzade ailesini işaret ediyor. Bağlar, bostanlar ve su değirmenleriyle anılan eski bölgenin adıyla ailenin ismi arasında bağlantı kurulabileceği ileri sürülüyor. Bu açıklama da kesinleşmiş tarihsel bilgi niteliği taşımıyor.
Bağlar, bostanlar ve su kaynakları
Ayrancı’nın eski görünümünün bugünkü yoğun yerleşim dokusundan farklı olduğu; bölgenin bağları, bostanları ve su değirmenleriyle anıldığı aktarılıyor. Su kaynakları ve su yollarının da semtin adıyla ilişkili olabileceği öne sürülen ihtimaller arasında yer alıyor.
Ayrancı adının kökeni kesin mi?
Ayrancı’nın adına ilişkin ayran satıcıları, Ayranzade ailesi ve bölgenin doğal özellikleri üzerinden farklı açıklamalar bulunuyor. Bu anlatılardan hangisinin tarihsel olarak doğru olduğunu kesin biçimde ortaya koyan yeterli belge olmadığından, semtin adını tek bir hikâyeye bağlamak mümkün görünmüyor.
