Kadir Polat Toban
Dünya Meteoroloji Örgütü, El Niño’nun önümüzdeki aylarda güçlenebileceğini ve şubat ayına kadar sürme olasılığının neredeyse yüzde 100’e ulaştığını bildirdi. Tahminler, farklı bölgelerde aşırı sıcaklık, kuraklık ve sel risklerinin artabileceğine işaret ediyor.
Bilim insanları, bu yılki El Niño’nun kayıtlardaki en güçlü dönemlerden biri olabileceği uyarısında bulunuyor. Etkilerin 2027’nin ilk aylarına uzayabileceği değerlendiriliyor. Pasifik Okyanusu’ndaki sıcaklık değişimleriyle bağlantılı olayın önümüzdeki aylarda daha da güçlenmesi bekleniyor.
WMO’nun yayımladığı sıcaklık tahminlerinde dünyanın geniş bir bölümü mevsim normallerinin üzerinde sıcaklık olasılığıyla öne çıkıyor. Uzmanlara göre El Niño’nun etkileri, okyanusların mevcut sıcaklığıyla birleştiğinde farklı kıtalarda aşırı hava olaylarını belirginleştirebilir.
El Niño’nun aralıkta zirve yapması bekleniyor
Tahminlere göre El Niño aralık ayında en güçlü düzeyine ulaşabilir ve etkisini 2027’nin ilk aylarında da sürdürebilir. Olay, dünya genelindeki sıcaklıkları yükseltebildiği gibi yağış düzenlerinde değişikliklere de yol açabiliyor. Bazı bölgelerde şiddetli yağış ve sel riski artarken başka yerlerde uzun süreli kuraklık görülebiliyor.
Bilim insanları, El Niño’nun gücü ve süresinin yakından izlenmesi gerektiğini belirtiyor. Bölgesel hava koşullarının yanı sıra tarım, su kaynakları ve enerji talebi de olayın şiddetinden ve ne kadar süreceğinden etkilenebiliyor.
Okyanuslarda biriken ısı atmosfere aktarılıyor
WMO Genel Sekreteri Celeste Saulo, El Niño’nun güçlenmeyi sürdürdüğünü belirterek okyanusların altında biriken ısıya dikkat çekti. Saulo, olayın yeni bir sıcaklık üretmediğini; okyanus yüzeyinin altında birikmiş ısının açığa çıkmasına yol açtığını ifade etti. Okyanusların ölçülen en yüksek sıcaklıklara ulaştığını belirten Saulo, bu koşulların atmosfere aktarılabilecek ısı miktarını artırdığını söyledi.
El Niño’nun gücünü izleyen Niño 3.4 endeksindeki yükseliş de dikkat çekti. Endeks, haziranda normal seviyenin 1,6 derece üzerine çıkarken ağustosta fark 2,5 dereceye ulaştı. Bu değerler, Pasifik’teki sıcaklık anomalilerinin güçlendiğine işaret ediyor.
Yağış bazı bölgelerde artabilir, bazı bölgelerde azalabilir
El Niño’nun etkileri dünya genelinde aynı biçimde görülmüyor. Tahminler, Güney Amerika’nın güneyinde, ABD’nin güney kesimlerinde, Afrika Boynuzu’nda ve Orta Asya’nın bazı bölgelerinde yağışların artabileceğini gösteriyor. Yağış artışı bazı yerlerde sel riskini beraberinde getirebilir.
Orta Amerika, Karayipler, Avustralya, Endonezya ve Güney Asya’nın bazı kesimlerinde ise daha kurak koşullar öngörülüyor. Yağış düzenindeki değişikliklerin özellikle tarımsal üretim ve su kaynakları üzerinde baskı oluşturabileceği belirtiliyor.
Sıcaklık artışlarının öne çıkabileceği yerler
Tahminlerde Kuzey Amerika’nın güney ve batı kesimleri, Orta Amerika, Karayipler, Avrupa, Kuzey Afrika ve Asya’nın geniş bir bölümü sıcaklık artışlarının daha belirgin olabileceği alanlar arasında sıralanıyor. El Niño’yla birlikte sıcaklık rekorlarının görülme olasılığı artarken aşırı hava koşullarının bölgelere göre farklılaşması bekleniyor.
Uzmanlar, El Niño’nun her bölgede tek başına aynı hava olayına yol açmadığını; yerel koşulların ve okyanus sıcaklıklarının da gelişmeleri etkilediğini vurguluyor. Önümüzdeki aylarda sıcaklık, yağış ve kuraklık göstergelerinin izlenmesi gerekecek.
