Kadir Polat Toban
Ankara’nın Etimesgut ilçesindeki Şehit Uğur Şahin Parkı’nda gürültüden rahatsız olduğunu belirten bir vatandaş, evine 10-15 metre uzaklıktaki kamelyaların kaldırılmasını istedi. Kamu Denetçiliği Kurumu (KDK) bu talebi uygun bulmadı; park kullanım kurallarının belirlenmesi ve gürültüyü azaltabilecek önlemlerin değerlendirilmesini tavsiye etti.
Şikâyet üzerine parkta inceleme yapıldı
21 Eylül 2026 tarihli KDK kararına konu olan başvuruda vatandaş, parkta yüksek sesle konuşma, bağırma ve küfürlü davranışlar nedeniyle huzurunun bozulduğunu bildirdi. Kamelyaların kaldırılmasını ve alanın yeniden düzenlenmesini talep etti.
Etimesgut Belediyesi, kamelyaların kaldırılmasını gerektiren somut bir zorunluluk tespit edilmediğini ve parkın mahalle sakinlerinin ortak kullanımına açık olduğunu belirtti. KDK’nın incelemesinde parkın bakımlı olduğu, yerinde inceleme sırasında ise gürültüye rastlanmadığı kaydedildi. Kurum, kamelyaların kaldırılmasını gerektirecek ölçüde sürekli ve ciddi bir sorunun yeterince ortaya konulamadığı sonucuna vardı.
KDK kullanım kurallarının belirlenmesini önerdi
KDK, kamelyaların kaldırılması yerine parkın kullanımının düzenlenmesini ve rahatsızlığı azaltabilecek tedbirlerin ele alınmasını tavsiye etti. Öneriler arasında kullanım kurallarının belirlenmesi ve bu kuralların görünür noktalara asılması yer aldı.
5393 sayılı Belediye Kanunu, belediyelerin park ve yeşil alan hizmetleriyle ilgili görev ve yetkilerini düzenliyor. KDK kararı ise her gürültü şikâyetinde kamelyaların kaldırılmasını zorunlu kılmıyor; alınacak önlemlerin parkın özellikleri, şikâyetin niteliği ve eldeki bulgulara göre değerlendirilmesi gerektiğine işaret ediyor.
Gürültü şikâyetlerinde kaynak ve yetki önem taşıyor
30 Kasım 2022 tarihli Çevresel Gürültü Kontrol Yönetmeliği, gürültünün kaynağına ve faaliyet türüne göre farklı hükümler içeriyor. Yüksek sesle konuşma ve bağırma; işyerlerinden yayılan müzik, inşaat faaliyetleri veya diğer çevresel gürültü kaynaklarıyla aynı kapsamda değerlendirilmeyebiliyor. Bu nedenle şikâyetin içeriği ve gürültünün kaynağı dikkate alınıyor.
Yönetmelik kapsamındaki denetimleri, yetki devri yapılan kurum ve kuruluşlar yürütebiliyor. Yetki devri bulunmayan durumlarda denetim görevi Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği il müdürlüklerinde oluyor. Teknik ölçümlerin ilgili mevzuat ve yetkilendirme şartlarına uygun yapılması gerekiyor.
Ankara’da park gürültüsü için nereye başvurulabilir?
- İlçe belediyesi: Parkın kullanımı, kamelyalar, uyarı levhaları, peyzaj düzenlemesi ve denetim talepleri için başvuru yapılabilir.
- Zabıta: Belediyenin yetki alanındaki park kullanımı ihlalleri ve yerel düzenlemelere aykırı durumlar bildirilebilir.
- Polis veya 112 Acil Çağrı Merkezi: Gürültüye kavga, tehdit ya da acil müdahale gerektiren bir olay eşlik ediyorsa yardım istenebilir.
- Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği birimleri: Mevzuat kapsamında çevresel gürültü denetimi gerektiren kaynaklar için yetkili birimlere başvurulabilir.
- Başkent 153: Ankara Büyükşehir Belediyesinin hizmet alanındaki talep ve şikâyetler Çözüm Merkezi’ne iletilebilir.
Şikâyet tekrarlanıyorsa tarih ve saatleri kaydetmek, başvuru numaralarını saklamak ve olayın sürekliliğini gösteren bilgileri başvuruya eklemek değerlendirme sürecine katkı sağlayabilir.
KDK kararı tavsiye niteliği taşıyor
Kamu Denetçiliği Kurumunun kararı bir mahkeme hükmü değil, tavsiye niteliğinde. KDK, kamelyaların kaldırılması talebini reddederken belediyeye park kullanımını düzenleme ve gürültüyü azaltıcı önlemleri değerlendirme önerisinde bulundu.
Karar, parkların ortak kullanım hakkı ile çevrede yaşayanların huzurunun birlikte gözetilmesi gerektiğini ortaya koyuyor. Park kaynaklı şikâyetlerde alanı kapatmak veya kamelyaları kaldırmak tek seçenek olarak sunulmuyor; yerel yönetimlerin uygun düzenleme ve denetim yollarını değerlendirmesi öne çıkıyor.
