Ankara’da su neden yaklaşık 98 derecede kaynıyor?

Ankara’nın deniz seviyesinden yüksek konumu, atmosfer basıncını düşürüyor; bu nedenle su kentte yaklaşık 98 derecede kaynayabiliyor.

Su, deniz seviyesinde standart atmosfer basıncı altında yaklaşık 100 santigrat derecede kaynar. Ancak kaynama noktası her yerde aynı değildir. Ankara’nın rakımı nedeniyle atmosfer basıncı daha düşüktür ve su yaklaşık 98 derecede kaynayabilir.

Rakım ve atmosfer basıncı belirleyici

Bir sıvının kaynaması, buhar basıncının çevresindeki atmosfer basıncına ulaşmasıyla gerçekleşir. Deniz seviyesinden yükseldikçe atmosfer basıncı azaldığından su daha düşük sıcaklıkta kaynar. Ankara’nın deniz seviyesinden yaklaşık 870 metre yüksekte olması bu farkın kentte görülmesinin nedenidir.

TÜBİTAK Bilim Genç’in deneylerinde Ankara’da suyun yaklaşık 98 derecede kaynadığı ölçüldü. Aynı deneylerde deniz seviyesine yakın İzmir’de yaklaşık 101 derece, daha yüksek rakımlı Erzurum’da ise 95-96 derece kaynama sıcaklığı kaydedildi. Ölçümlerde suyun içeriği ve çevre koşulları gibi etkenler küçük farklılıklar yaratabiliyor.

Yemeklerin pişme süresi uzayabilir

Su kaynadıktan sonra sıcaklığı, bulunduğu basınç koşullarındaki kaynama noktasında kalır. Bu nedenle makarna, bakliyat ve uzun süre kaynatılan yemekler Ankara’da deniz seviyesine kıyasla daha uzun sürede pişebilir. Fark, suyun daha geç kaynamasından değil, daha düşük sıcaklıkta kaynamasından kaynaklanır.

Düdüklü tencere, kapalı ortamda basıncı artırarak suyun kaynama sıcaklığını yükseltir ve yemeklerin daha hızlı pişmesine yardımcı olur. Ankara’da suyun yaklaşık 98 derecede kaynaması suyun niteliğiyle ilgili bir sorun değil, rakım ve atmosfer basıncıyla açıklanan doğal bir fizik olayıdır.